TEDMEM'den iklim değişikliğine karşı eğitimin güçlendirilmesi raporu

Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün ebediyete intikalinin 88. yılı dolayısıyla Dolmabahçe Sarayı'nda hayatını kaybettiği oda, vatandaşlar tarafından ziyaret ediliyor.

10 Kasım Atatürk'ü Anma Günü dolayısıyla Anıtkabir'den yayındayız.

09 Kasım 2026 • Güncelleme : 10 Kasım 2026

Dernekten yapılan açıklamaya göre, "Yeşil Eğitim: Türkiye'de İklim Dirençli Bir Eğitim Sistemi İçin Değerlendirme ve Öneriler" başlıklı raporda, aşırı sıcaklar, seller ve kuraklık gibi iklim kaynaklı olayların eğitimin sürekliliğini tehdit ettiği belirtildi.

Raporda, Antalya'da düzenlenen Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansının, eğitim sistemini iklim değişikliğine karşı güçlendirecek somut adımların atılması için önemli bir fırsat sunduğuna dikkat çekildi.

Dünya genelinde yaklaşık 1 milyar çocuğun iklim ve çevre tehlikelerinin yoğun olduğu ülkelerde yaşadığına işaret edilen raporda, iklim kaynaklı eğitim kesintilerinden etkilenen öğrencilerin yüzde 74'ünün düşük ve alt-orta gelirli ülkelerde yaşadığı, iklim krizinin eğitimde fırsat eşitsizliğini derinleştirdiği aktarıldı.

Raporda, eğitim sonuçlarını iyileştirmeye yönelik yatırımların, 275 milyon çocuğun karşı karşıya olduğu iklim risklerini önemli ölçüde azaltabileceği belirtildi.

Lise düzeyinde iklim eğitiminin yaygınlaştırılmasının ise 2020-2050 döneminde yaklaşık 18,8 milyar ton karbon salımını önleme potansiyeli taşıdığı ifade edilen raporda, bir yıllık ilave eğitimin iklim duyarlılığını ortalama yüzde 8,6 artırdığına ilişkin araştırma bulgusuna yer verildi.

"Bütün bileşenler iklim politikalarına dahil edilmeli"

Raporda, Türkiye'nin, küresel karbon salımlarında 15., çocukların iklim ve çevre tehlikelerine maruziyeti bakımından 163 ülke arasında 97. sırada yer aldığı kaydedildi.

Türkiye'nin 2053 Uzun Dönemli İklim Stratejisi'nde eğitimin, salımların azaltılması ve iklim değişikliğine uyum bakımından ayrı bir sektör olarak tanımlanmadığı belirtilen raporda, 2025'te kabul edilen İklim Kanunu'nda ise eğitime sınırlı düzeyde yer verildiğine dikkati çekildi.

Bu değerlendirmeler doğrultusunda, okul altyapısından öğretmen yetiştirmeye, öğretim programlarından finansmana kadar eğitim sisteminin bütün bileşenlerinin iklim politikalarına dahil edilmesi çağrısında bulunuldu.

Eğitim sistemi için 7 öneride bulunuldu

İklim değişikliğine dirençli bir eğitim sistemi için şu 7 öneri sıralandı:

"1- Çocukların eğitim hakkı korunmalı. Okullar aşırı sıcaklara, sellere ve diğer iklim kaynaklı afetlere karşı dayanıklı hale getirilmeli, kriz dönemlerinde eğitimin sürekliliği sağlanmalı. En kırılgan çocuklara öncelik verilmeli, çocukların ve gençlerin iklimle ilgili kararlara katılımı desteklenmeli.

2- Eğitim, iklim mevzuatında açıkça yer almalı. Okul altyapısı, öğretmen yetiştirme, izleme ve finansmana ilişkin sorumluluklar ölçülebilir biçimde tanımlanmalı; eğitimin rolü uluslararası iklim taahhütlerine yansıtılmalı.

3- Yeterli ve adil finansman sağlanmalı. Yeşil dönüşüm için sürdürülebilir kaynak ayrılmalı, destekler ihtiyaçları daha fazla olan bölgelere, okullara ve çocuklara öncelik verilerek dağıtılmalı.

4- Okulların temiz enerjiye geçişi desteklenmeli. Yenilenebilir enerji yatırımları yaygınlaştırılmalı. Kullanılacak karbon denkleştirme mekanizmaları, şirketlerin kendi salımlarını azaltma sorumluluğunun yerine geçmemeli.

5- Kapsayıcı yeşil okul standartları geliştirilmeli. Standartlar enerji verimliliğinin ötesinde okulun bütününü kapsamalı; erişilebilir, uzmanlarca denetlenen ve okullar arasında rekabet yaratmayan bir yapıda olmalı.

6- Öğretim programları ve öğretmen desteği güçlendirilmeli. İklim ve çevre konuları farklı derslere ve eğitim kademelerine yansıtılmalı; bağımsız çevre ve iklim dersi güçlendirilmeli. Öğretmenlerin mesleki gelişimi desteklenmeli, öğrencilerde korku ve umutsuzluk yaratan içerikler gözden geçirilmeli.

7- Mesleki eğitim yeşil dönüşüme hazırlanmalı. Yeşil beceriler belirli meslek alanlarıyla sınırlı kalmamalı, tüm mesleki eğitim programlarına ve atölye uygulamalarına yansıtılmalı, öğretmenler bu doğrultuda desteklenmeli."

Bu haberde bir hata mı var? Her türlü talep, şikâyet ve görüş için okur temsilcimize ulaşabilirsiniz.

Kars-Ardahan sınırındaki menderesler karla kaplandı

WMO: 2026, kayıtlara geçen en sıcak 4 yıldan biri olacak

Bir bakışta • BÖLÜM 1944 Bir bakışta • BÖLÜM 1944

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli sahada nasıl karşılık buluyor?

Analiz ve görüşler • BÖLÜM 983 Analiz ve görüşler • BÖLÜM 983

İfade özgürlüğü üzerine bir değerlendirme

Bir bakışta • BÖLÜM 1943 Bir bakışta • BÖLÜM 1943

ABD, İran’a tekrar savaş açacak mı?

Mahreç: Dünya • BÖLÜM 240 Mahreç: Dünya • BÖLÜM 240

İsrail’de koalisyon düğümü: Netanyahu iktidarda kalabilecek mi?

Küresel fosil yakıt kaynaklı karbon emisyonlarında bu yıl yüzde 0,4 düşüş bekleniyor

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan 10 Kasım Atatürk'ü Anma Günü mesajı

Yeşil Mutabakat Eylem Planı'na ilişkin Cumhurbaşkanlığı Genelgesi Resmi Gazete'de

BM: İklim değişikliği ciddi ekonomik riskler yaratıyor

Büyük Önder Atatürk için Anıtkabir'de devlet töreni düzenlendi

WSJ: ABD, İran tehdidi üzerine tanker uçaklarını İngiltere'deki üsten tahliye etti

Vergi ve ceza borcu 5 milyon lira ve üzeri olan mükelleflerin isimleri aralıkta açıklanacak